Het Oude Centrum

Vergadering van Gelovigen 150 jaar in onze buurt

Verstopt tussen de Dunne Bierkade en de Stille Veerkade in de tuinen achter Café De Paas ligt het Lokaal van de Vergadering van Gelovigen. In 1876, bijna 150 jaar geleden, startte Hermanus Cornelis Voorhoeve hier de Haagse Vergadering van Gelovigen, een evangelisch-protestantse beweging. Gert Radstake, Quinten Bril en André Vellekoop, leden van “De Vergadering”, vertellen hierover.

De uitgeversfamilie Voorhoeve speelde een vooraanstaande rol bij de groei van de ‘vergadering’ in Nederland. Herman Cornelis Voorhoeve, de vader van Johannes Nicolaas Voorhoeve, was hoofdredacteur van het maandblad Bode des Heils in Christus, een Bijbelstudieblad dat in 1858 door Hermans vader was opgericht. Daarnaast was hij hoofdredacteur van het Geïllustreerd Weekblad Timotheüs, dat hij in 1895 zelf had opgericht. Na het overlijden van Herman in 1901 nam Johannes zijn functies over en werd hij na enkele jaren beschouwd als leider van de Nederlandse Vergadering van Gelovigen. Johannes bleef hoofdredacteur van de Bode tot zijn overlijden in 1948. Na zijn dood nam zijn zoon Hans, die hervormd was, de taken niet over, waardoor de groep Vergaderingsbroeders de uitgave overnam. Via het wijdverbreide weekblad Timotheüs had de familie Voorhoeve veel invloed.

Geen normale kerk
Over de hele wereld heeft de Vergadering van Gelovigen aanhangers. In totaal vijf miljoen mensen in onder andere India, Engeland, China, de Verenigde Staten en Afrikaanse landen horen bij de “Vergadering”. Bij de Vergadering van Gelovigen gaat het vooral om de persoonlijke relatie met God maar komen de gelovigen wel samen om hun geloof te delen. De Vergadering van Gelovigen is geen normale kerk. Niemand is de baas en er is geen vaste dominee. Quinten legt uit dat op zondag vooral de mannelijke leden, de broeders, de diensten invullen. De mannen spreken tijdens de dienst “onder leiding van de Heilige Geest”, geïnspireerd door God, de anderen toe. Vrouwen mogen niet spreken. Quinten: “De rol van de vrouwelijke leden, de zusters, wordt langzaam wat groter, maar het is zoeken naar de balans en het bewaren van de eenheid. We willen niemand tekort doen.” Gert: “Tijdens deze erediensten wordt gezamenlijk gebeden en het Avondmaal gevierd.”

Net als in kerken wordt er ook gezongen. Dit gebeurt vierstemmig en zonder orgel of andere muziekinstrumenten te gebruiken. Het aantal leden is de laatste jaren minder geworden. Gert: “In de jaren vijftig waren er honderden gelovigen bij de diensten. Nu zijn er meestal twintig tot dertig deelnemers aan het Avondmaal.”

Tekst gaat onder afbeelding verder

Een verstopt gebouw
Omdat de Vergadering van Gelovigen geen normale kerk is, noemen ze hun gebouw ook geen kerk maar het Lokaal. Vanaf de Dunne Bierkade is het Lokaal achter de huizen van nummer 16 en 17 niet te zien. Door een poort en een lange gang kom je bij het rechthoekige gebouw dat in 1889 is gebouwd en in 1912 werd uitgebreid.

Tekst gaat onder afbeelding verder

Eenmaal binnen sta je in een vierkante zaal waar in het midden een luik in de vloer zit. Onder dit luik zit een soort betegelde badkuip met een kraan. De leden van de Vergadering vinden het belangrijk om mensen te dopen als ze volwassen zijn en daar zelf voor kunnen kiezen. Hiervoor gebruiken ze dit doopbassin midden in de kerk. Anders dan in veel kerken hangt er geen kruis aan de muur boven het spreekgestoelte, maar een tekst waar staat: “… totdat Hij komt.” Dit verwijst naar de eindtijd, het moment waarop Jezus terugkomt en er een nieuwe wereld aanbreekt, een belangrijk thema voor de Vergadering. André regelt als koster samen met zijn vrouw het beheer van het Lokaal. Ze wonen met hun kinderen in de kosterswoning op de eerste verdieping. Hij vertelt vol enthousiasme over het gebouw: “De dakconstructie van het oudste deel heeft houten binten en van het latere deel zijn ze van staal. Het was in die tijd uniek dat er geen steunpilaren in het midden van de zaal zijn toegepast.” Met vast onderhoud, en nieuwe investeringen zoals zonnepanelen, houden ze het bijzondere gebouw bij de tijd.

Gebouw voor de wijk
Behalve voor de diensten op zondag wordt het Lokaal ook steeds meer voor andere dingen gebruikt. Gert, Quinten en André vullen elkaar aan: “Op de zaterdagen kunnen daklozen deelnemen aan een gratis ontbijt. Gemiddeld zijn er ongeveer zestig daklozen aanwezig. Er zijn ook uitgeprocedeerde asielzoekers bij. Deze mensen worden ook geholpen bij het zoeken naar mogelijkheden om terug te keren naar het land van herkomst.” Het Lokaal wordt ook verhuurd aan migrantenkerken zoals de Afrikaander Kerk. Een Spaanstalig genootschap maakt gebruik van de kleine zaal. Ook worden er het hele jaar door activiteiten voor kinderen georganiseerd. Zo draagt de Vergadering zijn steentje bij aan de buurt.

Tekst: Jan Elsinga | Foto’s: Arjen Fokkema

Het Oude Centrum

Wijkinloop

De Wijkinloop is elke  donderdag van 16:00 tot 19:00 uur op Paviljoensgracht 56