De Amsterdamse Veerkade heeft een rijke geschiedenis. Nu razen er auto’s, fietsen en fatbikes maar lange tijd was het hier een komen en gaan van schepen. Een tocht van 10 beelden door deze straat en omringende buurt.

Drukte op het water
De Amsterdamse Veerkade was, zoals de naam al doet vermoeden, oorspronkelijk een gracht. Hij werd gegraven rond 1625 en lag middenin een druk havengebied. Ook het Spui, de Schedeldoekshaven, de Ammunitiehaven, de Turfmarkt en de Nieuwe Haven waren grachten. De namen van deze straten verwijzen nog naar het water of naar de verschillende vormen van bedrijvigheid die hier plaatsvonden. Vanaf de Amsterdamse Veerkade vertrokken op vaste dagen en tijden schepen met goederen, vee en mensen naar Amsterdam, Delft en Rotterdam. Bijna ‘elck huys’ is hier een ‘schippershuys’, zo stelt een zeventiende-eeuwse stadsbeschrijving.        

Van gracht naar ringweg?
Rond 1900 stopt het water met stromen: de gracht wordt dichtgegooid, net als bijna alle grachten in het centrum van de stad. De grachten kunnen het sterk toegenomen scheepvaartverkeer voor de snel groeiende stad niet meer aan. Door de demping verdwijnt de drukte, en de werkgelegenheid. De buurt raakt in verval. In de jaren ’60 en ’70 komt de leefbaarheid nog verder onder druk te staan. De gemeente wil van de Amsterdamse Veerkade een vierbaans ringweg maken om het centrum bereikbaar te houden voor auto’s. Mede dankzij de protesten van wijkorganisatie Het Oude Centrum, in de jaren ’70 als actiegroep ontstaan, gaat dit zogenaamde ‘Dwarsweg-plan’ uiteindelijk niet door. 

Rauw randje
Tegenwoordig vormen de Amsterdamse Veerkade en het Oude Centrum nog altijd een buurt met een rauw randje. Maar ook een buurt met dynamiek, ondernemerschap, hedendaagse kunstpodia, hippe winkels en bewoners uit vele culturen. Een nieuw hoofdstuk in de geschiedenis van de Amsterdamse Veerkade.  

1. 

1778: een schilderachtig doorkijkje naar de Nieuwe Kerk vanuit de Kranestraat

De Haagse kunstenaar Paulus Constantijn la Fargue is een van de weinigen die in de 18^de eeuw de omgeving hier heeft vastgelegd. In het midden zien we een van de bruggen over de gracht die destijds beide kanten van de Amsterdamse Veerkade met elkaar verbond.    

Tekening door Paulus Constantijn la Fargue, 1778. Haags Gemeentearchief

2.

1959: opnieuw een doorkijkje naar de Nieuwe Kerk 

Vergelijk deze foto eens met de tekening hiernaast. De gracht is gedempt, de brug verdwenen en het autoverkeer heeft zijn intrede gedaan. Maar de bebouwing is nog min of meer hetzelfde als in de 18^de eeuw. Dat is nu wel sterk veranderd. Links op de hoek overheerst de parkeergarage nu het straatbeeld. En rechts op de hoek staat nu het pand van Staedion, waar nu deze presentatie te zien is.

Foto Loek Tangel, 1959. Haags Gemeentearchief

3.

1900: drukte op het water

Rond 1900 is het een drukte van belang aan de Amsterdamse Veerkade. En dat is het eigenlijk al sinds de 17^de eeuw, toen deze gracht als zijtak van het Spui werd aangelegd. Vanaf de Amsterdamse Veerkade vertrokken er schepen naar Amsterdam, Delft en Rotterdam. Op vaste dagen en tijdstippen vervoerden ze goederen, vee of mensen.

Foto onbekend, 1900. Haags Gemeentearchief

4.

1902: de gracht is een straat geworden

Rond 1900 worden bijna alle grachten in het Haagse centrum gedicht, ook de Amsterdamse Veerkade. De schippers die hier al eeuwenlang hun bedrijf hadden, worden gedwongen om zich – tegen hun zin – te vestigen in de gloednieuwe Laakhaven. De gracht wordt een straat, met een brede middenberm voor wandelaars. Aan de iele boompjes is te zien dat de demping pas net heeft plaatsgevonden. Trots poseren twee bakkers- of slagersknechten voor de foto. Groeten uit ’s-Gravenhage! 

Foto onbekend, 1902. Haags Gemeentearchief

5.

1963: ruim baan voor de auto

In de tweede helft van de 20^ste eeuw is het de auto die het straatbeeld gaat bepalen op de Amsterdamse Veerkade. Ieder beschikbaar plekje wordt gebruikt om te parkeren. Maar het zou nog erger worden.  

Foto Dienst voor de Stadsontwikkeling, 1963. Haags Gemeentearchief

6.

1973: gaten in de gevelwand

In de jaren ’70 werd wordt in de buurt volop gesloopt om plaats te maken voor de Dwarsweg, een ringweg die rond de binnenstad zou worden gelegd. Het plan ging uiteindelijk niet door, maar veel kwaad was al geschied door de sloop van huizen in de straat. Deze foto toont de kaalslag op de hoek Amsterdamse Veerkade-Kranestraat. Het braakliggende terrein werd meteen in gebruik genomen als parkeerplaats. Hier werd enkele jaren later een enorme parkeergarage gebouwd, die er nog altijd staat. 

Foto Frederick Linck, 1973. Haags Historisch Museum

7.

Bouw van de parkeergarage

De bouw van de parkeergarage is eigenlijk een restant uit het Dwarswegplan. Iedereen moest met de auto in de binnenstad kunnen komen, was de gedachte. Helaas moest er wel een flink deel van de huizen op deze plek voor gesloopt worden.

Foto Frederick Linck, ca. 1975-1978. Haags Historisch Museum

8.

1975: aanleg van het Prins Bernhardviaduct

Als een monsterlijk gevaarte kruipt het Prins Bernhardviaduct richting de veel smallere Amsterdamse Veerkade. Zo hebben sommige buurtbewoners het in ieder geval ervaren. Het viaduct maakte onderdeel uit van het plan om rond de binnenstad een ringweg aan te leggen. Aan de Veerkades zou veel gesloopt moeten worden om plaats te maken voor deze vierbaansweg. Het plan ging uiteindelijk niet door, maar door de aanleg van het viaduct nam het autoverkeer op de Veerkades wel sterk toe. In 2005 werden de Amsterdamse en Stille Veerkade door Milieudefensie uitgeroepen tot vieste straten van Nederland.      

Foto Fotoburo Meyer, 1975

9.

1973: oud & nieuw 

De viering van oud & nieuw ging in het naoorlogse Den Haag tientallen jaren lang gepaard met de traditie van kerstbomen ‘rausen’ (het massaal en soms met geweld stelen van afgedankte kerstbomen) en vreugdevuren op vele plekken in de stad. Maar ook met ongeregeldheden en autobranden. Deze auto aan de Amsterdamse Veerkade heeft het nieuwe jaar 1973 niet gehaald.    

Foto Frederick Linck, 1973. Haags Historisch Museum

10. 

2026: anno nu

Foto Sjoerd van der Hucht, 2026

2-daagse tentoonstelling door artists in residence: Ida Guibert & François Feutrie

17 Juli, 18:00 uur en 18 Juli, 13:00–18:00 uur

Van juni tot juli maakt Billytown deel uit van het door kunstenaars geleide residentie-uitwisselingsprogramma Ghost (A Guest + a Host = a Ghost), een initiatief van Atelier Vivarium. Billytown verwelkomt twee kunstenaars van de door kunstenaars gerunde ruimte Vivarium voor een atelieruitwisseling met twee kunstenaars van Billytown. Het project is gebaseerd op een eenvoudig principe: kunstenaars uit verschillende landen ruilen een maand lang van atelier en woonruimte. Ze ontmoeten elkaar niet fysiek, maar alleen via de werk- en leefruimte van de ander – ze zijn als geesten (ghosts) voor elkaar.

Ida Guibert en François Feutrie hebben hun ateliers in Rennes (Frankrijk) geruild met Billytown-leden Yukari Nakamichi en ah Wei ya (Vincent Wong), die in dezelfde periode hun werk zullen ontwikkelen bij Vivarium in Rennes. Ida en François hebben deze residentie gebruikt om te werken rondom het Nederlandse landschap. Ida richt zich op de relatie tussen technologie en uitheemse planten in beschermingssystemen, terwijl François werkt aan het project Alluvium, waarin hij parallellen trekt tussen hydrologie en anatomie, geïnspireerd door de moerassen bij de monding van de Rijn.

Je bent van harte uitgenodigd om de resultaten van hun onderzoek te komen bekijken tijdens een tweedaagse tentoonstelling. Dit uitwisselingsprogramma wordt ondersteund door Stroom Den Haag, Institut français Paris en Région Bretagne, DRAC Bretagne, de Ambassade van de Nederlanden in Frankrijk en het Institut français (NL).

Openingstijden tentoonstelling:

• 17 juli: opening om 18:00 uur
• 18 juli: van 13:00 tot 18:00 uur

Locatie:

Billytown

Helena van Doeverenplantsoen 3

2512 ZB, Den Haag, NL

Het beeld van mijn oud-docent Frederick Linck (1942-2020), gemaakt bij de Sacré-Coeur begin deze eeuw, raakte me direct. Ik herken dezelfde blik: niet gericht op het iconische monument, maar op de mens in zijn omgeving. Zowel hij als ik observeren hoe mensen zich verhouden tot de plekken die ze bezoeken. In die ogenschijnlijk alledaagse momenten ontstaat een gelaagd beeld van aanwezigheid, gedrag en tijd.

Tegelijkertijd laat de vergelijking zien hoe reisfotografie is veranderd. Waar fotograferen in de vorige eeuw een bewuste, vaak spaarzame handeling was, is deze vandaag de dag continu en alomtegenwoordig. Een foto is soms zelfs verworden tot een digitale jachttrofee. Toch blijft de essentie voor mij hetzelfde: niet het vastleggen van de plek, maar van het menselijk moment daarbinnen.

Door een selfie te maken schaar je je daarmee bij de fotograferende mensen. Ga op de stoeptegel in de geveltuin voor de spiegel staan, houd je smartphone tegen de ruit om reflecties te voorkomen. Succes ermee

 Tot en met eind augustus 2026 te zien bij Studio-etalage: Amsterdamse Veerkade 9.

Henriëtte Guest
www.henrietteguest.nl

Alleen (eenouder)gezinnen die om financiële (en soms ook sociale) redenen niet op vakantie kunnen en wonen in de gemeente Den Haag kunnen mee met Weekje Weg.

Even lekker er tussenuit, wie heeft dat niet nodig? De accommodaties liggen allemaal in prachtige, bosrijke omgeving die zich uitstekend lenen om ontdekt te worden. Er is zoveel te doen… te veel om hier op te noemen! Dus nodigen wij u graag uit het zelf te ervaren.

Stichting Weekje Weg biedt vakanties aan gezinnen met kinderen tot en met 12 jaar die rond moeten komen van een minimuminkomen.

Groepsvakantie

Vakantie in groepsaccommodatie volledig verzorgd (ontbijt, lunch, diner, koffie, thee en ranja) met vervoer heen en terug, voor mensen die:

-Een gezin hebben met kinderen tot en met 12 jaar (basisschool),

-Het leuk vinden om met andere gezinnen op vakantie te gaan en als groep gezamenlijk activiteiten te ondernemen,

-Het fijn vinden dat de kinderen met andere kinderen spelen,

-Het fijn vinden dat alles verzorgd is en enthousiaste vrijwilligers de week begeleiden

Vakantie in Finse blokhut en stacaravan

Vakantie in Finse Blokhut en stacaravan waarbij het vervoer heen en terug en drie warme maaltijden in de week geregeld worden, voor mensen die:

-Een gezin hebben met kinderen tot en met 12 jaar (basisschool),

-Liever alleen met hun gezin in een accommodatie zitten

-Het wel fijn vinden dat er ook andere gezinnen uit dezelfde woonplaats op het veld zitten.

Verdere info:

Westeinde 165

Nellie Roeleveld

nelliegirwar@hotmail.com

070-368 85 93

06-338 105 79

De populaire actie Bomen voor Den Haag is terug. Vanaf vandaag kun je weer een gratis boom aanvragen.

Bomen fleuren je tuin op, zorgen voor schaduw, minder wateroverlast, frisse lucht én maken de insecten en vogels blij. Daarom delen Duurzaam Den Haag en de gemeente Den Haag voor de zesde keer op rij samen bomen uit.

Vraag hier jouw boom aan

De actie loopt van 6 t/m 12 juli. Bewoners kunnen zich als straat opgeven, door te mailen naar jouwschonebuurt@denhaag.nl. nl. Vanaf 15 juni kunnen bewoners van deelnemende straten een afvalknijper lenen mocht dat nodig zijn. Een afvalknijper kan geleend worden bij één van de deelnemende stadsboerderijen: Woelige Stal en Schildershoeve.

Straten die zich opgeven krijgen als straat een schoonmaakpakket, bestaand uit handschoenen, een doos chocolade, vuilniszakken en een poster om kenbaar te maken dat je als straat deelneemt. We sluiten de actie periode af met een ijskar. Plek, datum en tijdstip zal nog bekend worden gemaakt aan de deelnemende straten. Doelgroep: alle bewoners van de stadsdeel Het Oude Centrum en de afvalknijper aanvragers van dit stadsdeel.

Hilga Miller (1932-2026)

Een eerbetoon aan het verdwijnende Spanje van de jaren 50.

Tussen 1956 en 1968 verbleef Hilga Miller regelmatig in Spanje, zowel in het kustplaatsje Altea als in afgelegen dorpen in het binnenland. Tijdens het bewind van Franco, waarin het land grotendeels afgesloten was van de buitenwereld, wist zij toegang te krijgen tot het alledaagse  leven. Ze legde geen politieke gebeurtenissen vast, maar het ritme van het gewone: stille straatjes en dorpen waar de tijd stilstond met haar markante bewoners. 

“Haar zwart-wit foto’s tonen het land in de jaren vijftig en zestig en vormen een uniek visueel document” aldus de redactie van DIGIFOTO Pro. 

Frederick Linck (1942-2020)

Op reis in het buitenland was Frederick, net als in zijn thuisstad Den Haag, ook altijd op zoek naar mensen in hun dagelijkse omgeving. In de landen rondom het Middelandse Zeegebied voelde hij zich thuis. Als achttienjarige had hij daar rondgezworven en zijn geld verdient met klusjes. De overeenkomst tussen het werk van Frederick en Hilga is de liefde voor het gewone zonder opsmuk. De foto’s van Frederick dateren uit de jaren zeventig en het begin van deze eeuw. 

Amsterdamse Veerkade 9

In het voormalige Mediamarkt-pand aan de Grote Marktstraat is opnieuw beweging te zien. Waar het pand jarenlang leegstond, openen nu nieuwe winkels en initiatieven hun deuren. Na de komst van kledingwinkel 157 opent dit weekend ook de Europa Experience.

Ontdek Europa op een interactieve manier

De Europa Experience is een gratis belevingscentrum waar bezoekers meer te weten komen over de Europese Unie. Dat gebeurt door interactieve activiteiten en ervaringen. Zo kun je zelf ontdekken hoe besluiten binnen het Europees Parlement worden genomen en welke invloed de EU heeft op het dagelijks leven. Denk aan vrij reizen binnen Europa, studeren over de grens of werken in andere EU-landen. Het centrum richt zich vooral op bezoekers die op een toegankelijke manier meer willen leren over Europa en de rol van de Europese Unie.

Adres en openingstijden

De Europa Experience is te vinden aan de Grote Marktstraat 25 in Den Haag. De toegang is gratis.

Openingstijden

• Maandag tot en met vrijdag: 09.30 tot 17.30 uur
• Zaterdag: 10.00 tot 17.00 uur

Aan het raamsekswerk in de Doublet- en Geleenstraat verandert op korte termijn niets. Volgens de gemeente is beëindiging of omvorming juridisch niet haalbaar en bovendien zeer kostbaar. Ook eerdere pilots om alternatieven te verkennen hebben weinig opgeleverd en bieden geen volwaardig alternatief.

Voor onze omwonenden is dat teleurstellend. Zij ervaren al langere tijd overlast, zoals geluid, afval, parkeerdruk en vervuiling in de buurt. Bewonersorganisaties noemen het “een terugkerend probleem” en pleiten voor een langetermijnaanpak om de situatie te verbeteren. Drie onderzochte pilots om het werk anders te organiseren bleken nauwelijks effect te hebben. Sekswerkers maakten er nauwelijks gebruik van, onder meer door praktische en financiële bezwaren.

De gemeente benadrukt dat sekswerk onderdeel blijft van de stad en werkt aan beleid om de sector veiliger en gezonder te maken. Of en hoe de straten in de toekomst kunnen veranderen, is aan een volgend gemeentebestuur.

M. Minderhoud (Wiki commons)

De wijkorganisatie Het Oude Centrum is op zoek naar nieuwe bestuursleden. Op dit moment zijn er vacatures voor een secretaris, een penningmeester en algemene bestuursleden. Als bestuurslid draag je bij aan het behartigen van de belangen van de wijk en het onderhouden van contact met bewoners, gemeente en andere betrokken partijen. De secretaris houdt zich onder meer bezig met verslaglegging en correspondentie. De penningmeester beheert de financiën en houdt overzicht op inkomsten en uitgaven. Algemene bestuursleden denken en helpen mee bij lopende activiteiten en projecten in de buurt.

We zoeken bewoners die zich betrokken voelen bij Het Oude Centrum en die het leuk vinden om mee te denken over de leefbaarheid en ontwikkeling van de wijk. Bestuurservaring is niet noodzakelijk; motivatie en een constructieve houding zijn belangrijker. De tijdsinvestering is beperkt en in overleg. Het bestuur vergadert enkele keren per jaar.

Heb je interesse of wil je meer informatie? Neem dan contact op met de wijkorganisatie via info@hetoudecentrum.nl

De natuur staat volop in bloei en dat zie je ook in onze wijk. Op de nieuwe website met lentewandelingen vind je routes langs bijzondere groene plekken en bloeiende tuinen.

Bezoek de historische juttepeer uit 1647 in het Heilige Geesthofje, bewonder de bloeiende fruitbomen in de Kloostertuin, wandel langs de prachtige geveltuinen in de Boekhorststraat of geniet van de 50 m² aan narcissen en tulpen in de Spijkermakersstraat.

Bekijk alle wandelingen op: https://www.natuur-oudecentrum.nl/

GAZETTE — Onze Tijden, editie #1

Page Not Found presenteert met plezier Onze Tijden.

De krant verschijnt vier keer per jaar in het Nederlands, met ruimte voor bijdragen in de verschillende talen die door bewoners van de buurt worden gesproken. Geleid door het principe “niets over ons zonder ons” is het belangrijkste doel om buren actief te betrekken bij het maken van deze krant.

Het ontwerp is verzorgd door zes studenten van de afdeling Grafisch Ontwerp aan de KABK: Duru Kruijd, Amy Wolkenfelt, Luca Merigonde, Theodora Fischer, Gulsum Bengisu Baltas en Olivia Lette Bertoni-Talmasse.

Voor deze eerste editie zijn interviews gehouden met bewoners van de straat die Page Not Found haar thuis noemt : de Boekhorststraat. Voor volgende edities worden buurtbewoners uitgenodigd om artikelen, reflecties, poëzie en andere bijdragen te leveren. Eerder vond een workshop plaats waarin de buurt werd uitgenodigd om bij te dragen aan de tweede editie.

PAGE NOT FOUND
Centre for Artistic Publishing

Boekhorststraat 102–104
2512 CT Den Haag
The Netherlands

Tekst: Jan Elsinga; foto’s: Haags Gemeentearchief, Kees Oosterholt en Wikimedia Commons. Uit het buurt Magazine

Bijna iedere bewoner van Het Oude Centrum kent de Doubletstraat, maar weinigen weten naar wie deze straat is genoemd. In de geschiedenisboeken stuiten we op verhalen vol geld, status en mannen die Philips heten. Het begint bij Philips Doubleth I (1560-1612), ontvanger-generaal bij de florerende Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden, een functie van groot aanzien. Hij beheert de staatsinkomsten, een cruciale taak in tijden van oorlog en handel, wat hem veel voorspoed brengt. Naast zijn huis aan de Lange Voorhout bezit hij ook een buitenplaats die later bekendstaat als landgoed Clingendael. In 1590 wordt Philips I vader van Philips II (1590-1660), die niet alleen dezelfde naam, maar ook dezelfde functie als zijn vader krijgt. Daarnaast is hij secretaris van de magistraat van Den Haag en handelt hij in onroerend goed, waardoor hij de rijkste man aan het Lange Voorhout wordt beschouwd. Het familie-imperium groeit, en Philips II wordt heer van Sint-Annaland en Moggershil in Zeeland. In 1632 trouwt hij met Geertruid Huygens, de zus van de bekende dichter en staatsman Constantijn Huygens (1596-1687), waarmee de familie Doubleth nauw verbonden raakt met een van de meest vooraanstaande families van de tijd.

Bij zijn hoge status hoort uiteraard nog meer vastgoed. Philips II laat daarom rond 1615 een tuin aanleggen op de hoek van twee grachten met daarin een paviljoen. Zo’n paviljoen wordt ook wel een ‘lusthuis’ genoemd. De tuin met het lusthuis wordt enkele decennia later vervangen door gebouwen aan weerszijden van een straat: de Doubletstraat. Ook Philips II en Geertruid krijgen een zoon, die ze Philips III (1633-1701) noemen. Ook Philips III wordt ontvanger-generaal en trouwt met een Huygens, namelijk zijn nicht Susanna, de dochter van Constantijn Huygens. We weten uit beschrijvingen van Constantijn dat de bruiloft extravagant was. De overdaad die hoort bij de toen populaire Franse stijl gold als een bevestiging van de status van Philips en Susanna als echtpaar. Philips laat op de buitenplaats van zijn opa een landhuis bouwen en geeft dat in 1670 de naam Clingendael. Hij laat de tuin inrichten in barokke Franse stijl, geïnspireerd door tuinen die Philips III bezocht tijdens zijn bezoeken aan zijn zwager Christiaan, die in Parijs woonde. Op Clingendael organiseert hij vele festiviteiten met muziek en literaire avonden met zijn schoonvader Constantijn. De Doubletstraat is dan al lang niet meer in eigendom van de familie, maar onderdeel van de binnenstad van Den Haag. Als je eens over de Paviljoensgracht loopt, dan weet je nu waarom die en de Doubletstraat zo heten.

Vanuit de werkgroep De Groene Kern is een website met groene rondwandelingen in oprichting, die iedereen individueel met de telefoon kan volgen of die ook gebruikt kan worden voor groepswandelingen. Een eerste rondwandeling vanuit de Nieuwe Kerk is al klaar. Aan meer routes wordt gewerkt: via Boekhorststraat, Kloostertuin, Spijkermakersstraat, Buitenom etc.
Bijdragen (tekst of foto’s) van wijkbewoners zijn welkom.

De route loopt via de Nieuwe Kerk en het Rabbijn Maarsenplein en de Gedempte Gracht/Chinatown, vervolgens Paviljoensgracht naar het Spinozahof.

Bewonersmanifest Binnenstad Den Haag 2026–2030

Meer oog voor mensen, kwaliteit en eigenheid

De Haagse binnenstad is een plek van nationaal belang. Al meer dan 800 jaar wordt hier gewoond, gewerkt en geleefd. Binnen de Singelgracht komen geschiedenis, wonen, groen, cultuur en stedelijke dynamiek samen. Bewoners willen deze unieke binnenstad versterken – menselijk, leefbaar en herkenbaar.

Onze visie

Wij zien de binnenstad als één samenhangend geheel binnen de Singelgracht, met daaromheen een centrumgordel als overgang naar de rest van de stad. De binnenstad zelf is een kerngebied waar wonen, werken, winkelen en verblijven in balans zijn.

Een sterke binnenstad:

• zet de menselijke maat centraal
• erkent wonen als volwaardige functie
• koestert geschiedenis en eigenheid van buurten
• biedt ruimte aan groen, water en rust
• betrekt bewoners vanaf het begin bij plannen en beleid

Groen, water en openbare ruimte

De openbare ruimte is er om te verblijven, te ontmoeten en te ontdekken. Groen en water zijn essentieel voor leefbaarheid en klimaatadaptatie.

Wij pleiten voor:

• meer groen, minder steen (o.a. minder parkeerplaatsen op straat)
• verdere opening van grachten
• water en fonteinen op pleinen
• uitvoering en uitbreiding van Haagse Lanen
• meer kunst en aandacht voor geschiedenis in de openbare ruimte

Wonen en leefbaarheid

Iedereen die dat wil, moet zijn hele leven in de binnenstad kunnen blijven wonen.

Daarvoor is nodig:

• gevarieerd en levensloopbestendig woningaanbod
• vermindering van leegstand, meer woningen in (winkel)panden
• behoud en uitbreiding van maatschappelijke voorzieningen
• voldoende speel-, sport- en ontmoetingsplekken
• meer openbare toiletten en afvalvoorzieningen

Kwetsbare groepen verdienen goede zorg en spreiding:

• betere opvang en minder overlast
• eerlijke verdeling van voorzieningen over de stad
• afbouw van raamprostitutie in de Doubletstraat en Geleenstraat
• herbestemming naar wonen, ateliers en kleinschalige horeca

Mobiliteit en bereikbaarheid

De binnenstad moet autoluw, veilig en goed bereikbaar zijn. De voetganger staat op één.

Dat betekent:

• 30 km/u binnen de Singelgracht
• geen doorgaand autoverkeer
• bezoekers parkeren buiten de binnenstad
• voldoende parkeerruimte voor bewoners
• betere fietsordening en handhaving
• forse investering in betrouwbaar, fijnmazig openbaar vervoer
• voorstel voor een tramring rond de binnenstad

Economie en voorzieningen

Een sterke binnenstad heeft een divers en eigen aanbod.

Wij willen:

• meer variatie in winkels en horeca
• minder leegstand en minder eenzijdige ketens
• betere inzet van plinten van ministeries en overheidsgebouwen
• samenwerking tussen ondernemers, gemeente en bewoners
• gebruik van de VROM-onderdoorgang als expositieruimte

Samen werken aan de binnenstad

Wij steunen het Binnenstadsplan 2033 en roepen de gemeente op tot voortvarende uitvoering. Met een Leefbaarheidseffectrapportage (LER) kan structureel worden gestuurd op een groene, bereikbare en leefbare binnenstad.

Maak gebruik van de wijsheid van de stad. Bewoners denken graag mee – niet pas bij uitvoering, maar juist aan het begin.

Dit manifest is opgesteld door samenwerkende bewonersorganisaties uit de Haagse binnenstad

U staat op het Helena van Doeverenplantsoen. Vroeger stond hier een heel groot ziekenhuis, het Zuidwal ziekenhuis. Dat werd in 1972 afgebroken. In plaats daarvan kwam er een mooi groen park met huizen eromheen. De school die er staat heet nu de Helena, net als het plantsoen. Maar wie was die Helena eigenlijk? Helena van Doeveren was een welgestelde vrouw uit Den Haag die zeer begaan was met de arme mensen in de stad. Haar familie had slimme artsen en bestuurders voortgebracht, en Helena had het geld geërfd. Toen ze ouder werd, besloot ze dat geld te gebruiken om anderen te helpen.

Helena en haar bijzondere idee
Meer dan 140 jaar geleden gingen oude mensen die erg arm waren naar een tehuis. Maar daar werden man en vrouw gescheiden: de mannen bij elkaar en de vrouwen bij elkaar. Helena vond dat oneerlijk. Dan was je al zolang samen, dan had je al heel veel meegemaakt en dan, als je oud was moest je toch uit elkaar. Dus ondersteunde ze een plan voor een speciaal tehuis voor arme oude echtparen.

Helena van Doeveren gaf in één keer heel veel geld: genoeg om het hele gebouw te bouwen én in te richten en voor iedereen warme kleding te kopen en schoenen. Het kwam te staan aan het Om en Bij en het werd in 1877 feestelijk geopend. Het heeft bestaan tot 1942.

Dit is een van de echtparen die er kwamen te wonen. Zo woonden er 20 echtparen.

Helena had maar één voorwaarde. Het tehuis moest de naam van haar overleden broer krijgen, Gualtherus van Doeveren.

Wie was die broer?
Gualtherus was een dokter. Hij werkte in de tijd dat er een enge ziekte rondging: cholera. Veel mensen in Den Haag werden ziek en de helft daarvan overleed. Hij probeerde hen te helpen, ook al was het gevaarlijk. Hij werkte in een ziekenhuis waar alleen mensen met cholera lagen.
Gualtherus ontdekte samen met andere artsen dat de vieze grachten de ziekte verspreiden. Hier zie je een kaartje uit die tijd, dat aangeeft waar de meeste besmettingen waren. Het ergste was het bij de Noordwal en de Prinsegracht, (Kortenbos) en bij de Veerkades, de Bierkade en het Spui.

Daarom werden grachten schoongemaakt of gedempt. Men dempte bij ons in de wijk de Prinsegracht. De Gedempte gracht, de Fluwelen Burgwal, de Schedeldoekhaven, de Veerkades en het Spui. Maar dat niet alleen. Elk huishouden kreeg een ton om op de poepen. En later kwamen er leidingen voor schoon drinkwater uit de duinen. Dat hielp heel goed. En niet alleen tegen cholera, maar ook tegen andere ziektes zoals de bof, de mazelen, de pokken, de rode hond, malaria en de pest. Allemaal ziektes waar veel mensen en ook veel kinderen aan stierven.
Gualtherus werkte keihard, maar stierf al jong. Hij had ook cholera gekregen. Voor zijn moed kreeg hij een oorkonde van de burgemeester. Voor Helena was hij meer dan alleen haar jongste broer. 
Hij was haar held.

Het idee van de boom
Helena wilde dat haar broer herinnerd werd. Maar uiteindelijk is het haar naam die we nu nog kennen: het Helena van Doeverenplantsoen én de Helena school zijn naar háár vernoemd. Maar dat was helemaal niet haar bedoeling. Ze wilde haar broer eren. Samen met Vreedzame Kinderraad Oude Centrum / Kortenbos hebben we nu haar broer Gualtherus ook weer een plek gegeven. De grootste boom hier op het Helena van Doeverenplantsoen, de grote plataan vlak voor de ingang van ‘de Helena’ heeft nu een naam gekregen. De ….. Gualtherus van Doeverenboom.

Een mooi eerbetoon. We denken dat Helena er heel blij mee zou zijn.

Harry Berg

Net niet in het Oude Centrum, maar te leuk om niet te vermelden.

Het college van burgemeester en wethouders van Den Haag heeft besloten om extra containers te plaatsen in verschillende wijken. Dit besluit volgt op een eerdere goedkeuring van een voorstel waarin de plaatsing van 1.000 extra ORAC’s in Den Haag werd geregeld.

Er zijn criteria vastgesteld voor de locaties van deze containers en op basis daarvan is een ontwerp voor plaatsing gemaakt. Dit ontwerp, Deelplan B, heeft zes weken ter inzage gelegen. Gedurende deze periode zijn er 37 zienswijzen ingediend. (Zienswijze is een ambtelijke term voor een bezwaar.) Vervolgens is op basis van het ontwerp een definitief plaatsingsplan opgesteld. Het college (Ambtelijke taal voor burgemeester en wethouders) heeft nu besloten dat een en ander in werking treedt na publicatie in het Gemeenteblad.

Het is de moeite om de bezwaren aangaande je eigen straat, uit de eerste rode link, door te lezen. Zo is op de Stille Veerkade iemand tegen de grond geduwd en aangevallen door een ORAC (pagina 47).

Net buiten de wijk, maar te leuk om niet te vermelden…. rust uit door beweging, elke donderdag om 12:30 uur een halfuurtje ontspanning. Met de meditatieve, vloeiende bewegingen van Dao Lu kun je even helemaal tot rust komen. Ga langs bij Amare voor een verfrissende pauze. Dao Lu helpt je om je hoofd leeg te maken en je lichaam te ontspannen. Dit gebeurt door een combinatie van Tai Chi, Chi Kung en Oosterse krijgskunst. Na deze sessie voel je je weer opgeladen en klaar om de rest van de dag aan te kunnen. De les wordt verzorgd door Mark van Fire Dragon uit Den Haag. Je hoeft geen speciale kleding aan te trekken en je kunt je schoenen gewoon aanhouden. Aanmelden of een kaartje kopen is niet nodig; je kunt zo binnenlopen en meedoen.

Werkgroep De Groene Kern onderhoudt contacten met de gemeente en de Stichting Duurzaam Den Haag en overleg elke tweede dinsdag van de maand om 19.30 uur in de wijkkamer van Het Oude Centrum, Paviljoensgracht 56. Iedereen is welkom. Al gelang de agenda schuiven de groenbeheerder Stadsdeel Centrum, Duurzaam Den Haag of andere deskundigen aan bij dit overleg.

Groene Kansenkaart

Uit onderzoek blijkt dat inwoners van Den Haag regelmatig vragen om meer groen in hun wijken. Meer groen zorgt namelijk voor een prettiger leefomgeving en bevordert de gezondheid. De gemeente onderzoekt per wijk waar extra groen kan komen en legt dit vast op een Groene Kansenkaart. Soms is het eenvoudig om extra groen toe te voegen, maar op andere plekken zijn grote aanpassingen nodig. Voor deze locaties maakt het gemeentelijke Ingenieursbureau plannen en schetsontwerpen. Deze plannen worden vervolgens aan de bewoners voorgelegd, zodat zij hun mening kunnen geven. De eerste schets voor de Groene Kansenkaart van Het Oude Centrum wordt in mei 2025 gepresenteerd. De wijkorganisatie organiseert dan een bijeenkomst waar bewoners hun ideeën en wensen voor meer groen kunnen delen.

Volg de ontwikkelingen onder Nieuws op de website en in de rubriek De Groene Draad van de wijkkrant. Contactpersoon: info@hetoudecentrum.n

Universiteit Leiden breidt campus Den Haag uit met nieuw universitair centrum

Net buiten onze buurt breidt de Universiteit Leiden in 2025 haar campus in Den Haag uit met een universitair centrum in het voormalige pand van Hudson’s Bay aan de Grote Marktstraat. Dit gebouw zal worden gehuurd door Universiteit Leiden, de Open Universiteit en Universiteiten van Nederland. Universiteit Leiden wordt de hoofdhuurder, terwijl de andere twee universiteiten een deel van het pand zullen huren. Daarnaast worden er gesprekken gevoerd met andere mogelijke partners, waaronder het LUMC, om zich ook in het gebouw te vestigen.

De keuze om samen te werken met de Open Universiteit en Universiteiten van Nederland is niet toevallig. Universiteit Leiden ziet namelijk mogelijkheden voor samenwerking op gebieden zoals kunstmatige intelligentie, duurzaamheid en veiligheid en beveiliging. Voor de drie universiteiten in het pand kunnen, moet er nog wel grondig gerenoveerd worden. Het complex bestaat uit drie afzonderlijke gebouwen uit drie verschillende bouwperiodes, waaronder het monumentale V&D-pand aan het Spui uit 1928. Het openblijven van de winkels gedurende de bouwwerkzaamheden en de zeer krappe bouwplaats maken dit transformatieproject extra uitdagend.

Binnenplaats Spui Campus

Spui Campus
Het Universiteitsgebouw Spui Campus Den Haag, zoals het nieuwe gebouw voluit heet, is eigendom van CBRE Investment Management. In totaal heeft het complex een maximale capaciteit van ongeveer 4.000 studenten, docenten en medewerkers, die door de komst van het Universiteitsgebouw gaan zorgen voor meer levendigheid in de binnenstad en voor verlenging van de verblijfsduur in het gebied omdat zaken als sporten en leren ook in de avonden plaatsvinden.

Grote Marktstraat
Het gebouwdeel aan de Grote Marktstraat dat aan onze buurt grenst dateert uit de jaren ’60. Hier komen de onderwijslokalen, kantoren en diverse werk- en studieplekken. Kenmerkend aan de constructie van dit gebouwdeel zijn de betonnen kolommen met paddenstoelkoppen, vergelijkbaar met die van de Van Nelle Fabriek in Rotterdam.

rechts op de foto een paddenstoelkop

Gemeente draagt bij
Universiteit Leiden heeft het inbouwpakket voor de totale oppervlakte geraamd op € 17.000.000,-. De gemeente draagt maximaal € 10.000.000,- bij middels een subsidie. Om ongeoorloofde staatssteun te voorkomen mag de financiële bijdrage voor het inbouwpakket uitsluitend gebruikt worden voor het realiseren van voorzieningen voor onderwijs, een kerntaak van de universiteit. Oplevering in 2025. De levendigheid die het gebouw gaat bieden, zal ook onze wijk raken: kansen voor ondernemers.

Een Haags hofje met hamers, een fiets en een tafelvoetbalspel aan de muur. Dit is typisch Roel. Hij richt zijn moderne huis aan de Hamerstraat in met veel creativiteit, vondsten en humor.

Kijken naar NPO

Wegens groot succes wordt de tentoonstelling van Frederick Linck in het Haags Historisch Museum verlengd tot en met 1 april 2024. En dit is geen grap! Vanaf 20 april is in dit museum dan de tentoonstelling over Haagse Harry te zien. 

De foto’s die Frederick Linck in zijn eigen buurt het Oude Centrum maakte, geven een fascinerend beeld van een Haagse binnenstadswijk in de jaren ’70. Tegelijkertijd makenze ook nieuwsgierig: wie zijn deze geportretteerde buurtbewoners? Wat was dit voor wijk?De foto’s die Frederick Linck in zijn eigen buurt het Oude Centrum maakte, geven een fascinerend beeld van een Haagse binnenstadswijk in de jaren ’70. Tegelijkertijd maken ze ook nieuwsgierig: wie zijn deze geportretteerde buurtbewoners? Wat was dit voor wijk?

Conservator Lex van Tilborg en stagiaire Lynn Ruiter van het Haags Historisch Museum gingen op zoek naar de verhalen achter de foto’s. Ze interviewden zes mede buurtbewoners van Frederick Linck uit de jaren ’70. Beluister hier de podcast met drie afleveringen van ruim een half uur.

Aflevering 1: Kunstenaars, criminelen en excentriekelingen – de aantrekkingskracht van een wijk in verval

Aflevering 2: Hoerenbuurt – wonen tussen sekswerkers en pooiers

Aflevering 3: Laatste huizen – Kaalslag en buurtprotest

Met dan aan:

• Johan Doesburg
• Hanny Hazenbroek
• Conny Kuipéri
• Marjolein Linck
• Rien Monshouwer
• Vincent Voorhoeve
• Eelco van der Waals

Oud en Nieuw in Den Haag

De gemeente Den Haag neemt een aantal maatregelen om schade en overlast door vuur of vuurwerk te voorkomen. We sluiten containers, halen kerstbomen op en zorgen dat u uw auto veilig en goedkoop kunt parkeren.

Afvalcontainers gaan op slot: samen houden we de stad schoon
Van 27 december tot en met 5 januari: alle textielcontainers zijn op slot.
Van 23 december tot en met 4 januari: grofvuil wordt niet opgehaald.
U kunt wel zelf uw grofvuil naar een afvalbrengstation brengen.
Neem uw afvalpas mee!

Zet uw kerstboom op de ophaaldag op de stoep

Van 2 januari tot en met 11 januari: de gemeente haalt 1 keer per week kerstbomen op. Op denhaag.nl/huisvuilkalender ziet u wanneer de gemeente in uw straat langskomt. Zet uw boom op de ophaaldag voor 07.45 uur op de stoep. U kunt uw boom ook naar het afvalbrengstation aan de Plutostraat of De Werf brengen.

Leuke kerstboomactie voor kinderen
Voor kinderen tot en met 12 jaar organiseert de gemeente de actie Verloot je boompje. Bij inleveren van je kerstboom krijg je dan een lootje. Deze actie komt ook het milieu ten goede. De bomen worden versnipperd en zo hergebruikt. Zie voor meer informatie over inleverpunten: verlootjeboompje.nl
Voor een veilige jaarwisseling: zie denhaag.nl/jaarwisseling

Het decembernummer van het wijkmagazine Het Oude Centrum werd zaterdag de 16e wederom verspreid; altijd een gezellig moment. Voordat de verspreiders de straat opgaan komen ze eerst samen met medebewoners. Bij een kop koffie of thee praten ze bij.

Heb jij zin om een bijdrage te leveren aan onze buurt en wil je helpen bij het bezorgen? Meld je dan aan via info@hetoudecentrum.nl met als onderwerp “Bezorging Wijkmagazine” of kom langs tijdens de inloopmiddag op donderdag tussen 16.00 uur en 19.00 uur.

Het magazine verschijnt eens per kwartaal en het bezorgen kost ongeveer 2 uur van je tijd. Je krijgt dan een aantal straten toegewezen waar je de magazines kunt bezorgen.

In 2020 is bij de gemeente een petitie aangeboden die door zo’n 300 omwonenden van het oud schoolgebouw de Helena werd getekend met als doel de onveiligheid rondom het gebouw aan de kaak te stellen. Het aantal meldingen van overlast neemt in het Oude Centrum -ook bekend als Zuidwal- ieder jaar toe. In 2020 werden er in het Oude Centrum 25 meldingen gedaan op 100 inwoners. Dat is aanmerkelijk hoger dan de gemiddeld 7 in Den Haag.

Na een eenvoudig etentje in de Helena, een oud schoolgebouw van circa 8.000 m² waar nieuwe culturele functies voor worden gezocht, liep ik met m’n 2 disgenoten die ook in het Oude Centrum wonen in het regenachtige duister terug naar de Stille Veerkade. Sofie en Charlotte schrijven beiden voor het buurtblad zodat het logisch leek om een artikel in de Telegraaf, waar mijn overbuurman zijn medewerking aan verleende, kritisch tegen het licht te houden. Sander heeft eerder dit jaar een brandbrief naar de Haagse politieke partijen gestuurd over de overlast van prostitutiebezoekers in de wijk. Slechts één partij, Hart voor Den Haag, reageerde. Raadslid Ralf Sluijs bood hulp aan. Samen met een journalist van de Telegraaf brachten ze in een artikel het probleem landelijk onder de aandacht.

Woonwijk
De boodschap was helder: de buurt is uitgegroeid tot een volwaardige woonwijk met gezinnen en kwetsbare bewoners. Prostitutie hoort daar niet meer in thuis. In de 13 jaar dat Sander met zijn partner in de wijk woont, is er volgens hem weinig gedaan om die overlast te verminderen. De verhouding opvang, zorginstellingen en prostitutie in het Oude Centrum is al jaren scheef. Bewoners hebben tal van ideeën voor verbeteringen aangedragen, zoals de parkeerpilot om verkeersoverlast als gevolg van prostitutiebezoek te verminderen. De kern van het probleem is de aanwezigheid van prostituees in de Doubletstraat die volgens een deel van de bewoners gesloten dient te worden. Wat er met de dames moet gebeuren, is volgens Sander aan specialisten. De teneur van het bericht was mij veel te negatief. Zulke zaken horen ook bij wonen in het centrum. Ik vroeg me af hoe mijn tafelgenoten van zojuist daarover dachten.

Tekst gaat verder onder de afbeelding

Jan Steen 1663: aan de rode kousen herkennen we hier een -overlast gevende- prostituee

Buurtgeschiedenis: lusthuis, schilders en gespuis
Ongeveer op de plek van de Doubletstraat lieten de naamgevers er in 1615 een lusthuis (bordeel) bouwen. Decennia later voegden schilders als Jan van Goyen, Jan Steen, Paulus Potter en honderden andere kunstenaars zich in de nabijheid. Ook Van Gogh heeft gedurende 2 periodes in totaal 6 jaar in de buurt gewoond. Tijdens de laatste periode had hij een relatie met een prostitué waarmee hij blijk gaf weldegelijk economisch inzicht te bezitten, maar bij leven een schilderij verkopen zat er dan weer niet in.

Tekst gaat verder onder de afbeelding

Boven Vincent van Gogh 1882: tekening Spui ter hoogte van de Nieuwe Kerk te Den Haag Onder Joan Blaeu 1649: linksonder molen in weiland achter de Bierkade

De Bierkade lag aan de rand van Den Haag, schilders keken vanuit huis uit over de weilanden. Bij goed weer was Delft zichtbaar. Tot in de 19e eeuw bestond de aangrenzende Schilderswijk uit weilanden: de Zusterpolder die werd bemalen door de Zustermolen en de Gortmolen. In 1874 verrees daar een wijk met de naam ‘het Rode Dorp’. Deze wijk werd ontwikkeld door de ‘Maatschappij van het Nut’ en had als doel om mensen met sociale problemen, de zogenaamde “asocialen” onderdak te bieden, en hen te helpen bij hun re-integratie. Van oudsher wordt het Oude Centrum dus bevolkt door kunstenaars, prostituees en ander gespuis. Historisch gezien concentreert het grootste deel van de Haagse criminaliteit zich in het Oude Centrum en de aangrenzende wijken. Criminelen begaan de overgrote meerderheid van hun strafbare feiten in voor hun nabijgelegen buurten.

Knallen
Terug naar die avond in oktober. We stonden op de Paviljoensgracht en twijfelden of we wel of niet een kijkje in de verderop gelegen Doubletstraat zouden nemen. Op dat moment hoorden we uit een onbestendige richting 3 schelle knallen. Een in donkere kleding gehuld sujet riep “Er wordt geschoten!” Nog voor Sofie en Charlotte hun mening over het artikel konden geven, werd in een paar klappen de relevantie ervan duidelijk. Het geschiet kende gelukkig geen slachtoffers… een deel van de wijk is misschien verdwaald, maar nog niet verloren.

Jacob Troost

Kogelinslag Paviljoensgracht oktober 2023

Dagelijks rijden zo’n 15.000 fietsers door de Grote Marktstraat. Het winkelend publiek stapt daar tussendoor. Zoals op zoveel plekken in het Centrum. Voor beiden is het goed uitkijken waar je fiets of loopt. De gemeenteraad heeft het voorstel aangenomen om duidelijker het verschil tussen fietspad en voetpad te markeren, zodat het voor iedereen veiliger wordt. Zeker als er zebrapaden komen voor voetgangers. Met dit laatste is Voorall, de belangenorganisatie voor mensen met een visuele beperking, heel blij.